مقالات

آرد استخوان برای تغذیه دام و طیور

آرد استخوان یکی از منابع تامین کلسیم و فسفر در تغذیه دام و طیور و آبزیان است . نظر به اینکه آرد استخوان در داخل کشور تولید میشود لذا با توجه به اهمیت تغذیه ای و بهداشتی که دارد تجدید نظر در استاندارد آن ضروری می نمود.اگر آرد استخوان بروش پخت تهیه شود اصطلاحأ آن را آرد استخوان 1 و اگر درکوره و بروش سوزاندن تهیه گردد آن را خاکستر استخوان 2 می نامند.هدف از تدوین این استاندارد تعیین ویژگیهای فیزیکی ، شیمیایی و میکروبی ، بسته ‏بندی

، نشانه‏ گذاری و روشهای آزمون آرد و خاکستر استخوان که به طور صنعتی تولید می‏شود است .
این استاندارد مربوط به آرد خاکستر استخوان است و بعنوان مکمل کلسیم و فسفر در تغذیه دام و طیور و آبزیان مصرف شده کاربرد دارد.
یادآوری چون احتمال انتقال بیماری جنون گاوی از طریق مصرف آرد استخوان (پخته ) در نشخوارکنندگان می‏رود بنابراین توصیه می‏گردد در این گروه از دام‏ها انحصارا از آرد استخوان سوخته (خاکستر) استفاده شود.
آرد استخوان از قطعات کامل یا خرد شده استخوان های دام های کشتاری بدست می‏آید به گونه‏ای که ابتدا استخوان‏ها را شست و شو داده و سپس با پختن در تانک های مخصوص و با حرارت 130درجه سانتیگراد به مدت سه ساعت و تحت فشار حدود 4/5آتمسفر چربی و ژلاتین و سایر مواد اضافی را از ان جدا می‏سازند.
آنگاه پس از خشک کردن استخوان را آسیاب نموده بصورت آرد در می‏آورند.
استخوان سوخته (خاکستر) از قطعات کامل یا خرد شده استخوان دام‏های کشتاری بدست می‏آید به گونه‏ای که پس از جدا کردن چربی ، ژلاتین و سایر مواد اضافی بروش فوق استخوانها را در کوره های با حرارت 550تا 600درجه سانتیگراد در مجاورت هوا تا سفید شدن کامل می‏سوزانند. سپس آنها را آسیاب کرده بصورت خاکستر در می‏آورند.
یادآوری واحدهای تولیدی این محصول باید دارای پروانه‏های مجاز تاسیس و بهره برداری ،ساخت از کلیه مراجع قانونی و ذیصلاح کشور باشد.
4-1- ویژگیهای فیزیکی خاکستر و آرد استخوان
4-1-1- رنگ : کرم متمایل به سفید
4-1-2- بو: دارای بوی مخصوص بخود و عاری از هرگونه بوی دیگر
4-1-3- اندازه : ذرات آرد استخوان باید عمدتا یکنواخت بوده و اندازه 90درصد ذرات آن از 2میلیمتر تجاوز نکند.